Chakra's zijn, in de yogatraditie, knooppunten waar energiebanen in je lichaam samenkomen. Het woord komt uit het Sanskriet en betekent wiel. Er zijn 7 hoofdchakra's, van je stuit tot aan je kruin, en elk chakra heeft een eigen thema: van veiligheid en voelen tot verbeelding en verbinding.

Zoals je botten de architectuur zijn van je fysieke lichaam, zo zijn de chakra's de architectuur van je energetische lichaam. Zo leg ik het in onze docentenopleidingen uit. En net als bij een gebouw geldt: je hoeft de tekening niet mooi te vinden om er iets aan te hebben.

Waar komen chakra's vandaan?

Het chakrasysteem komt uit de eeuwenoude Indiase yogatraditie, dezelfde bron als de yogahoudingen en meditatie. In dat denkraam stroomt er levensenergie door je lichaam, en op 7 plekken langs je wervelkolom komen die stromen samen in een knooppunt.

Je ziet chakra's vaak afgebeeld als gekleurde bollen op een rij. Handig als plaatje, maar de traditie zelf is genuanceerder: energie beweegt naar voren, naar achteren en opzij. Ze staan ook niet aan of uit. Zie ze eerder als gebieden met elk een eigen kwaliteit.

De 7 chakra's in één overzicht

Je kunt de 7 chakra's zien als de directieleden van jouw innerlijke BV, allemaal verantwoordelijk voor een andere afdeling.

De chakra's één voor één

Wortelchakra: thuiskomen in je lijf

Muladhara ligt diep in de bekkenkom, dicht bij de aarde. Hier zitten je eerste levensbehoeften: voeding, stabiliteit en veiligheid. Schrik je of ben je gespannen, dan trekt je energie omhoog, weg van deze basis. Gronden helpt dan: je handen op je benen leggen of op blote voeten lopen, en voelen dat de grond je draagt.

Sacraal chakra: je onderbuikgevoel

Swadhisthana zit rond je onderbuik. Het heet niet voor niets je onderbuikgevoel: dit is de plek waar je haarfijn weet of iets klopt, nog voordat je erover nadenkt. Hier wonen je emoties, je zintuigen en je creativiteit, en ook het plezier in het leven.

Zonnevlechtchakra: je innerlijke vuur

Manipura zit in je bovenbuik en gaat over wilskracht, daadkracht en het besef van je eigen ik. Een gezonde dosis ervan zet je in beweging. Maar te lang op wilskracht doorgaan, daar raak je van uitgeblust. En soms stookt iemand het vuur zo hoog op dat hij alleen nog zijn eigen licht ziet. Dat noemen we egoïsme.

Hartchakra: waar alles samenkomt

Anahata is je midden. De onderste 3 chakra's, verbonden met de aarde, komen hier samen met de bovenste 3. Het thema is liefde en verbinding, en ook verdriet hoort hier: in dat gebied liggen letterlijk je hart en je longen, en lucht erbij brengen geeft weer beweging.

Keelchakra: uiten en luisteren

Vishuddha gaat over uiting geven aan wat er in je leeft. Dat kan met je stem, maar ook met kleding, dansen of een kwast. De andere helft van het thema is luisteren, ook naar je eigen innerlijke stem. Dat voorkomt meteen dat je te veel uit je nek kletst.

Derde oog: je verbeelding

Ajna zit tussen je wenkbrauwen. Hiermee zie je wat je niet met je ogen ziet: dromen, mogelijkheden, een ander perspectief. De valkuil kennen we ook allemaal, dat is wanneer iemand alleen nog in die droomwereld leeft en een beetje gaat zweven.

Kruinchakra: de helikopterview

Sahasrara zit op de top van je hoofd. Hier kijk je uit over het geheel: het besef dat je onderdeel bent van iets groters en dat alles met elkaar samenhangt. Het is de plek van die plotselinge inzichten waarvan je niet kunt uitleggen waar ze vandaan komen.

Chakra's en meridianen: 2 kaarten van hetzelfde lijf

Chakra's worden vaak in één adem genoemd met meridianen, en dat klopt ook wel: allebei beschrijven ze hoe energie door je lichaam stroomt. Het verschil zit in de herkomst en de vorm. Meridianen zijn banen, uit de Chinese traditie; chakra's zijn knooppunten, uit de Indiase traditie. In Yin Yoga komen beide kaarten samen, net als de 5 elementenleer.

Hoe werk je met chakra's in yoga?

In een chakrales kies je houdingen en aandacht die passen bij het thema van een chakra. Bij het wortelchakra werk je bijvoorbeeld met gronden en vertragen, bij het hartchakra met houdingen die je borstgebied ruimte geven. Vooral in Yin Yoga, waar je houdingen lang vasthoudt, is er alle tijd om zo'n thema echt te verkennen.

Voor docenten is het chakrasysteem vooral een rijke bron voor themalessen. Je hoeft er als deelnemer niets van te vinden om er een goede les aan te hebben.

Veelgestelde vragen

Hoeveel chakra's zijn er?

De yogatraditie werkt met 7 hoofdchakra's, van je stuit tot je kruin. Daarnaast beschrijven sommige stromingen nog vele kleinere energiepunten.

Zijn chakra's wetenschappelijk bewezen?

Nee, chakra's zijn geen anatomische structuur die je kunt aanwijzen of meten. Het is een eeuwenoud werkkader om met aandacht, emoties en balans te werken.

Wat betekent het als een chakra "uit balans" is?

In de traditie betekent het dat de energie op die plek stagneert en het bijbehorende thema in je leven stroef loopt, bijvoorbeeld moeite met uiten bij het keelchakra. Zie het als een spiegel om naar jezelf te kijken, geen diagnose.

Moet ik in chakra's geloven om yoga te doen?

Nee. Je kunt yoga puur fysiek beoefenen; het chakrasysteem is een verdiepende laag die je erbij kunt pakken zoveel als je zelf wilt.

Waar leer ik met chakra's werken als yogadocent?

In de docentenopleidingen van SanaYou YOGAcademy, zoals de online RYT200 Yin Yoga opleiding, leer je onder meer chakralessen opbouwen.

Wil je de verdiepende lagen van yoga leren kennen, van chakra's tot meridianen en elementen? Bekijk de verdiepingsmodules en specialisaties van SanaYou YOGAcademy.